• Anasayfa
  • Favorilere Ekle
  • Site Haritası

MODERN CAMİ MİMARİSİNİN ORTAYA ÇIKIŞI

MODERN CAMİ MİMARİSİNİN ORTAYA ÇIKIŞI

Müslümanların ve Peygamberimiz (s.a.v.)’in hicretiyle birlikte başlayan cami ve ibadethane mimarisi, Müslümanlar için önemli bir yere sahiptir.

 

Modern Cami Mimarsinin Ortaya Çıkışı

 

Müslümanların ve Peygamberimiz (s.a.v.)’in hicretiyle birlikte başlayan cami ve ibadethane mimarisi, Müslümanlar için önemli bir yere sahiptir.

Cami mimarisi İslam kültür ve medeniyetinin önemli unsurlarından birisi olarak göze çarpar ve daimi bir gelişim süreci yaşamaktadır. Her ülkenin, bölgenin farklı cami yapım tarzları olsa da çoğu zaman cami mimarisine, cami yaptıran ve yapanların tercihleri damgasını vurmaktadır. Cami yapan ve yaptıranların ekonomik ve toplum nezdindeki güçleri, içinde bulundukları coğrafyanın teknolojik imkanları vücuda getirilen eserlerde belirleyici rol oynamaktadır. Örneğin, Osmanlı’yı Mimar Sinan’sız düşünmek mümkün değildir. İstanbul boğazının her iki tarafına belli bir düzende dizilen camileri ise onları yaptıran padişah yahut padişah yakınlarının tercih ve sanat zevklerinden, mimari ustaların sanat tarzlarından bağımsız düşünmek olamaz.

Esasında dinimizin mabet mimarisine katı sınırlar getirmeyişi İslam topraklarında çok sayıda cami biçimlerinin ortaya çıkmasında etkili olmuştur. Kimi yerlerde taş, kimi yerlerde ahşap, kimi yerlerde de tuğla gibi temel malzemelerin kullanılması, kubbe biçimleri, minare biçimleri cami mimarisinin çeşitliliğin biraz da imkan ve şartlara bağlı olarak değiştiğini gösterir.

Ülkemizde Cumhuriyetin ilk yıllarına kadar yaygın olarak Osmanlı tarzı mimari referans alınırken artık son zamanlarda modern yahut diyebileceğimiz yeni tarz ortaya çıkmıştır. Görsellik daha ön plana alındığı modern mimarlık, sanayi ve teknoloji ile oluşturduğu bağ nedeni ile ağırlıklı olarak Batı kaynaklı gelişmiş yeni bir yaklaşım, yeni bir mabet yapı biçimini oluşturmuştur.

Modern tarzda karşımıza çıkan camiler, aslında bizim camiye bakışımızın da değiştiğinin önemli göstergesidir. Camiler, eskiden beri ibadethane olarak kullanılmasının yanı sıra birçok toplumsal işlevi de yerine getiren, çevresine külliyeler, aşhaneler, şifahaneler, bedestenler kurulan çoklu yapılardır. Bu artık küreselleşen dünyamızda birçok eski işlevinden sıyrılmakta ve tek işlevi ibadethane olan yahut dini bir simge olma özelliğine doğru bir işlev kayması görülmektedir. Modern tarzın ortaya koyduğu bu mekânlar fiziksel olarak ilgi uyandırmaktadır. Aynı zamanda mabetlerimizin işlevini ve mimarisinin nasıl olması tartışmasını da uyandırdı. Modern mimari, modernizmden aldığı küresel güçle camilerin fiziksel yapısında özellikle de kubbe ve iç dizaynında kendisini hissettiriyorsa da bu etki kentleşme ile birlikte ileride camilerin hemen her alanına sinecek bir güce sahiptir.

Birkaç sene sonra cami kubbelerinin güneş panelleriyle kaplı olarak, duvarlarından elektrik üretilerek, sıcak su, ısıtma ve aydınlatmalarının doğal yolla karşılandığı, kapılarının otomatik açıldığı, yaşlı, engelli ve kadınların hesaba katılarak uygun merdiven, asansör, tabure vesairelerin yapıldığı, estetik-klasik ve teknolojik mimarlığın buluşarak güzel bir ahenk oluşturduğu camilerin sayısının arttığını görmek mümkün olacaktır.

 

Yılmaz ŞEN    

13.06.2012


Yorumlar - Yorum Yaz